Tá cáilíocht aeir na héireann go maith faoi láthair, i gcoibhneas Le Ballstáit Eile An Aontais Eorpaigh (AE), ach is dúshlán méadaitheach é an caighdeán seo a choinneáil.
- Measúnuithe agus Tuarascálacha
- Monatóireacht ar Chaighdeán an Aeir i Luimneach
- Caighdeáin Cháilíochta Aeir
- Sláinte an Duine a Chosaint
- Tuarascálacha Caighdeán an Aeir do Luimneach
- Truailliú Aeir / Núis
- Breoslaí Soladach a Rialáil
- Pionóis mar gheall ar Neamhchomhlíonadh
- Costas Breoslaí Soladacha
- Tuarascáil Caighdeán an Aeir EEA i Luimneach
- Suirbhé Feadáin Idirleata Dé-ocsaíd Nítrigine
- Naisc le Reachtaíocht Aeir
In ainneoin go bhfuil cáilíocht an aeir a ndéantar monatóireacht air laistigh de luachanna teorann An AE, is ábhar imní é leibhéil an ábhair cháithnínigh, go háirithe i rith míonna an gheimhridh nuair is féidir le dó breosla sholadaigh intíre tionchar díreach a imirt ar cháilíocht an aeir agus ar ár sláinte. Inár gceantair uirbeacha níos mó tá sáruithe féideartha againn ar luachanna teorann dé-ocsaíde nítrigine mura laghdaímid ár spleáchas ar an mótar-charr príobháideach.
Measúnachtaí agus Tuarascálacha
- Tuarascáil ar Chaighdeán an Aeir 2015 (EPA)
- Monatóireacht ar Chaighdeán an Aeir i Luimneach
- Truailliú Aeir / Núis
- Breoslaí Soladach a Rialáil
- Pionóis mar gheall ar Neamhchomhlíonadh
- An Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil: Tuarascáil um Chaighdeán an Aeir san Eoraip 2014
- Cónaithe ar Bhreosla Soladach agus ar Thruailliú Aeir na Comhairle Aireachta Thuaidh Theas
- Naisc le Reachtaíocht Aeir
Cliceáil anseo chun na measúnuithe agus an fhaisnéis is déanaí ar fad a fháil ón EPA ar Aer.
Monatóireacht ar Chaighdeán an Aeir i Luimneach
Tá meascán d’naoi monatóir feistithe is fiche ag Comhairle Cathrach agus Contae Luimnigh (LCCC) agus ag an nGníomhaireacht um Chaomhnú Comhshaoil (GCC) ag tomhas chaighdeán an aeir agus/nó torainn ag cúig shuíomh déag i gCeantar Cathrach Luimnigh agus i gContae Luimnigh:
- Mainistir na Féile (GCC) – caighdeán an aeir;
- Eas Géitine (GCC) – caighdeán an aeir;
- Bóthar Bhéal Átha na Cora (Taisteal Gníomhach LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- Bruach na Canálach (Taisteal Gníomhach LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- Caladh an Treoigh (LCCC) – caighdeán an aeir;
- Glasbhealach Chaladh an Treoigh (LCCC) – torann;
- Bóthar Childers (Taisteal Gníomhach LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- Sráid Anraí (GCC) – caighdeán an aeir;
- Cé na Comhla (LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- Loch Goir (LCCC) – torann;
- Mungairit (LCCC) – caighdeán an aeir;
- Seanbhóthar na Creatalaí (Taisteal Gníomhach LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- Páirc an Phobail (GCC/LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- An Cuarbhóthar Theas (Taisteal Gníomhach LCCC) – caighdeán an aeir agus torann;
- Timpeallán Bhealach na Páirce (Taisteal Gníomhach LCCC) – caighdeán an aeir agus torann.
Is féidir leis an bpobal rochtain a fháil ar thorthaí ó na monatóirí anseo agus léirítear Innéacs Aercháilíochta don tSláinte ann. Chun an suíomh gréasáin a úsáid, zúmáil isteach ar an láithreán suime sa léarscáil. Leis sin, cuirtear ar chumas an úsáideora sonraí ó na monatóirí a roghnú agus cuardach a dhéanamh orthu. Tá na sonraí is déanaí thar thréimhse 24 uaire an chloig ar fáil, chomh maith le cumas cuardach a dhéanamh ar shonraí roimhe sin. Tá rochtain ar fáil ar shonraí ó shuíomh gréasáin GCC anseo.
Tá monatóireacht ar chaighdeán an aeir á déanamh ag Comhairle Cathrach agus Contae Luimnigh i gCeantar Cathrach Luimnigh agus na sonraí á gcur ar fáil acu don phobal ó Dheireadh Fómhair 2017, i dtosach le láithreáin ag Caladh an Treoigh, Sráid Uí Chonaill agus Mungairit. Leantar de mhonatóireacht ar chaighdeán an aeir ag Caladh an Treoigh agus Mungairit cé gur athlonnaíodh monatóireacht ó Shráid Uí Chonaill chuig Cé na Comhla taobh le Bóthar Bhaile Átha Cliath.
Na príomhinnéacsanna comhshaoil a dhéantar a thomhas ná ábhar cáithníneach (ÁC), ar táscaire coitianta ar cháithníní deannaigh é, lena n-áirítear cáithnínigh iomlán ar fuaidreamh, ÁC10, ÁC2.5 agus ÁC1. Is iad ÁC10, ÁC2.5 agus ÁC1 an fochodán cáithníní ar féidir leo dul isteach sna hailbheolais (saic aeir) sna scamhóga. Cuireann neamhchosaint ainsealach ar cháithníní le riosca chun galair chardashoithíoch agus riospráide a fhorbairt, chomh maith le hailse scamhóg. Meastar go ginearálta gurb é ÁC2.5 an t-innéacs ÁC, atá ina phríomhúdar imní maidir le sláinte dhaonna in Éirinn.
Tá monatóireacht ar chaighdeán an aeir agus ar leibhéal torainn urraithe ag Roinn Taistil Ghníomhaigh Chomhairle Cathrach agus Contae Luimnigh, i gcomhar leis an Roinn Timpeallachta, ag sé láithreán a bhaineann le bealaí straitéiseacha taistil ghníomhaigh sa Cheantar Cathrach chun cabhrú leis an Roinn Taistil Ghníomhaigh measúnú a dhéanamh ar phríomhtháscairí feidhmíochta comhshaoil le himeacht ama (caighdeán an aeir agus torann) agus chun sonraí comhshaoil a chur ar fáil don phobal. Na príomhinnéacsanna ar chaighdeán an aeir ag na láithreáin sin ná ÁC agus gáis lena n-áirítear dé-ocsaíd nítrigine (NO2).
Tá baint ag NO2 le dóchán breoslaí iontaise, agus cuireann trácht go sonrach le truailliú NO2. Tá neamhchosaint ghearrthéarmach ar NO2 nasctha le héifeachtaí díobhálacha riospráide lena n-áirítear athlasadh aerbhealaí i ndaoine sláintiúla agus siomptóim riospráide mhéadaithe i ndaoine a bhfuil asma orthu. Tá baint ag neamhchosaint fhadtéarmach le riosca méadaithe ionfhabhtuithe riospráide agus galar riospráide.
Úsáidtear monatóireacht ar thorann déanta ag LCCC ag na láithreáin chun neartú le mapáil straitéiseach torainn, rud is gá a ullmhú de réir reachta gach cúig bliana faoi na Rialacháin Chomhshaoil (2018, arna leasú) agus freisin chun imscrúdú a dhéanamh ar cheantair a bhféadfadh leibhéil ísle de thorann timpeallach a bheith acu (Bruach na Canálach, Glasbhealach Chaladh an Treoigh, Loch Goir agus Páirc Mhuintir Luimnigh) mar chuid de Phleananna Gníomhaíochta um Thorann.
Comhoibríonn Comhairle Cathrach agus Contae Luimnigh i gcomhar le Líonra Náisiúnta um Aercháilíocht Chomhthimpeallach de chuid GCC. Tá ceithre stáisiún monatóireachta cáilíochta aeir de chuid GCC lonnaithe thart timpeall ar an gCathair agus ar an gContae (féach láithreáin thuas). Tá tacaíocht tugtha ag an gComhairle maidir le láithreáin a ullmhú le haghaidh suiteála agus tacaíonn an Chomhairle le líonra monatóireachta de chuid GCC a bhainistiú i Luimneach.
Tá forbairt ar an deais phoiblí a chuireann sonraí ar mhonatóireacht aercháilíochta agus torainn ar fáil urraithe ag an Roinn Taistil Ghníomhaigh i gcomhar leis an Roinn Comhshaoil.”
Caighdeáin Cháilíochta Aeir
Leagann an Treoir CAFE (Aer Glan don Eoraip) caighdeáin cháilíochta an aeir amach do bhallstáit san Eoraip agus trasuíodh i reachtaíocht na hÉireann í leis na Rialacháin um Chaighdeáin Cháilíochta Aeir.
Is féidir na spriocanna do chosaint sláinte an duine ó ábhar cáithníneach a fháil ag na EPA anseo.
Tógtar na luachanna teorantacha thíos ó shuíomh Gréasáin an EPA agus tá siad bunaithe orthu sin atá leagtha síos i dTreoir CAFE 2008/50/CE.
| Truailleán | Cuspóir | Meán Tréimhse | Luach Teorainn | Bunús Feidhmiú an Luach Teorann | Dáta Gnóthaithe Luach Teorann |
| PM10 | Sláinte an duine a chosaint | 24 uair an chloig | 50 ug/m3 | Gan a shárú | 1 Eanáir 2005 |
| PM10 | Sláinte an duine a chosaint | bhliain féilire | 40 ug/m3 | Meán bliantúil | 1 Eanáir 2005 |
| PM2.5 | Sláinte an duine a chosaint | bhliain féilire | 25 ug/m3 | Meán bliantúil | 1 Eanáir 2005 |
| PM2.5 | Sláinte an duine a chosaint | bhliain féilire | 20 ug/m3 | Meán bliantúil | 1 Eanáir 2020 |
Éilíonn measúnú ar chaighdeán an aeir maidir leis na caighdeáin seo go n-úsáidfear modhanna tomhais ar a dtugtar Modhanna Tagartha Caighdeánacha. Níl monatóirí chaighdeán an aeir de chuid na Comhairle deartha chun measúnú díreach a dhéanamh ar chomhlíonadh Threoir CAFE, agus soláthraíonn siad sonraí táscacha (tásc ar chaighdeán an aeir). Is féidir le himeachtaí áitiúla tionchar a bheith acu ar na torthaí a d’fhéadfadh buaicphointí ó am go chéile a bheith ina gcúis leo (m.sh. truailleáin ó ghluaisteán a théann faoi bhun an mhonatóra). Mar sin féin, déantar na monatóirí a úsáideann an Chomhairle a dheimhniú faoi scéim UK MCERTS (Scéim um Dheimhniú Monatóireachta le haghaidh Trealaimh) mar mhonatóirí táscacha PM10.
Tabharfaidh na monatóirí caighdeán an aeir deis don Chomhairle agus don phobal athbhreithniú a dhéanamh ar threochtaí fadtéarmacha chun aon fheabhsú nó meath ar caighdeán an aeir i gceantar uirbeach Luimnigh a shuíomh.
Sláinte an duine a chosaint
Cuirtear na sonraí maidir le cáilíocht an aeir ar an suíomh Gréasáin ar fáil mar fhaisnéis don phobal agus níl sé beartaithe comhairle sláinte a sholáthar. Mar sin féin, tá nasc ar shuíomh Gréasáin Monatóireacht ar Chaighdeán an Aeir chuig an Innéacs Laethúil um Chaighdeán an Aeir, a úsáideann an UK agus atá comhsheasmhach leis an Innéacs Chaighdeán an Aeir don tSláinte in Éirinn.
Tabhair faoi deara le do thoil: Níl comhpháirteanna eile aeir a d’fhéadfadh cur leis an Innéacs um Chaighdeán an Aeir don tSláinte (SO2, NO2 agus Ózóin) á dtomhas ag monatóirí Chomhairle Cathrach agus Contae Luimnigh faoi láthair.
Tuarascálacha Caighdeán an Aeir do Luimneach
- Air Quality Report for Limerick October 2017
- Air Quality Report for Limerick November 2017
- Air Quality Report for Limerick December 2017
- Air Quality Report for Limerick February 2018
- Air Quality Report for Limerick March 2018
- Air Quality Report for Limerick April 2018
- Air Quality Report for Limerick May 2018
- Air Quality Report for Limerick June 2018
- Air Quality Report for Limerick July 2018
- Air Quality Report for Limerick August 2018
- Air Quality Report for Limerick September 2018
- Air Quality Report for Limerick October 2018
- Air Quality Report for Limerick November 2018
- Air Quality Report for Limerick March 2019
- Air Quality Report for Limerick April 2019
- Air Quality Report for Limerick May 2019
- Air Quality Report for Limerick June 2019
- Air Quality Report for Limerick July 2019
- Air Quality Report for Limerick August 2019
- Air Quality Report for Limerick September 2019
- Air Quality Report for Limerick October 2019
- Air Quality Report for Limerick November 2019
- Air Quality Report for Limerick December 2019
- Air Quality Report for Limerick January 2020
- Air Quality Report for Limerick February 2020
- Air Quality Report for Limerick March 2020
- Air Quality Report for Limerick April 2020
- Air Quality Report for Limerick May 2020
- Air Quality Report for Limerick June 2020
- Air Quality Report for Limerick July 2020
- Air Quality Report for Limerick August 2020
- Air Quality Report for Limerick September 2020
- Air Quality Report for Limerick October 2020
- Air Quality Report for Limerick November 2020
- Air Quality Report for Limerick December 2020
- Air Quality Report for Limerick January 2021
- Air Quality Report for Limerick February 2021
- Air Quality Report for Limerick March 2021
- Air Quality Report for Limerick April 2021
- Air Quality Report for Limerick May 2021
- Air Quality Report for Limerick June 2021
- Air Quality Report for Limerick July 2021
- Air Quality Report for Limerick August 2021
- Air Quality Report for Limerick September 2021
- Air Quality Report for Limerick October 2021
- Air Quality Report for Limerick November 2021
- Air Quality Report for Limerick December 2021
- Air Quality Report for Limerick January 2022
- Air Quality Report for Limerick February 2022
- Air Quality Report for Limerick March 2022
- Air Quality Report for Limerick April 2022
- Air Quality Report for Limerick May 2022
- Air Quality Report for Limerick June 2022
- Air Quality Report for Limerick July 2022
- Air Quality Report for Limerick August 2022
- Air Quality Report for Limerick September 2022
- Air Quality Report for Limerick October 2022
- Air Quality Report for Limerick November 2022
- Air Quality Report for Limerick December 2022
- Air Quality Report for Limerick January 2023
- Air Quality Report for Limerick February 2023
- Air Quality Report for Limerick March 2023
- Air Quality Report for Limerick April 2023
- Air Quality Report for Limerick May 2023
- Air Quality Report for Limerick June 2023
- Air Quality Report for Limerick July 2023
- Air Quality Report for Limerick August 2023
- Air Quality Report for Limerick September 2023
- Air Quality Report for Limerick October 2023
- Air Quality Report for Limerick November 2023
- Air Quality Report for Limerick December 2023
- Air Quality Report for Limerick January 2024
- Air Quality Report for Limerick February 2024
- Air Quality Report for Limerick March 2024
- Air Quality Report for Limerick April 2024
- Air Quality Report For Limerick May 2024
- Air Quality Report for Limerick June 2024
- Air Quality Report for Limerick July 2024
- Air Quality Report for Limerick August 2024
- Air Quality Report for Limerick September 2024
- Air Quality Report for Limerick October 2024
- Air Quality Report for Limerick November 2024
- Air Quality Report for Limerick December 2024
- Air Quality Report for Limerick January 2025
- Air Quality Report for Limerick February 2025
- Air Quality Report for Limerick March 2025
- Air Quality Report for Limerick April 2025
- Air Quality Report for Limerick June 2025
- Air Quality Report for Limerick July 2025
- Air Quality Report for Limerick August 2025
- Air Quality Report for Limerick September 2025
- Air Quality Report for Limerick October 2025
Truailliú Aeir / Núis
Sainmhíníonn Alt 4 den Acht um Thruailliú Aeir 1987 ‘Truailliú Aeir’ mar ‘riocht san atmaisféar ina bhfuil truailleán i láthair i méid a d’fhéadfadh a bheith faoi dhliteanas:
- Dochar a dhéanamh do shláinte an phobail
- Éifeacht dhochrach a bheith aige ar fhlóra nó fána nó damáiste a dhéanamh do mhaoin, nó
- Lagú nó cur isteach ar thaitneamhachtaí nó ar an gcomhshaol’
Tá feidhm ag an reachtaíocht mar sin i gcásanna ina bhfuil astuithe deataigh, cáithníní, múch eile, nó ina bhfuil bolaithe seachtracha míthaitneamhach.
Chun an Fhoirm Iarratais ar Cheadúnas Astuithe Aeir a íoslódáil cliceáil anseo.
Breoslaí Soladach a Rialáil
Tháinig Na Rialacháin Um An Acht Um Thruailliú Aeir 1987 (Breoslaí Soladacha) 2022 i bhfeidhm dé luain, 31 deireadh fómhair 2022.
Faoi na Rialacháin seo, tá cosc ar fud an stáit anois ar dhíol agus dáileadh biotúmanach i.e. gual ag puthaíl deataigh.
Tugann na Rialacháin isteach coincheap an “bhreosla soladach ceadaithe” i.e. “táirge breosla sholadaigh a úsáidtear chun críocha dócháin le haghaidh téimh (spáis nó uisce) i dteallach i dteach cónaithe nó in áitreabh ceadúnaithe a chomhlíonann na ceanglais atá leagtha amach” sna Rialacháin.
Faoi Airteagal 5 de na Rialacháin, ní mór do “bhreosla soladach ceadaithe” na ceanglais seo a leanas a chomhlíonadh:
- Ní mór ráta astaíochta deataigh níos lú ná 10 ngram san uair a bheith ag táirgí guail agus ag breoslaí soladacha monaraithe.
- Ní mór ráta astaíochta deataigh níos lú ná 5 ghram san uair a bheith ag táirgí a rinneadh go páirteach le bithmhaise monaraithe.
- Ní mór cion sulfair a bheith i dtáirgí guail agus i mbreoslaí soladacha monaraithe, lena n-áirítear táirgí a rinneadh go páirteach le bithmhaise —
a. níos lú ná 2% de réir meáchain ar bhonn tirim saor ó luaithreach, agus
b. cion sulfair níos lú ná 2% de réir meáchain ar bhonn tirim saor ó luaithreach. - Ní mór cion taise de 25% a bheith ag táirgí breosla ar táirgí bithmhaise 100% iad, lena n-áirítear táirgí adhmaid agus logaí adhmaid, a sholáthraítear in aonaid dhá mhéadar ciúbach nó níos lú agus, le héifeacht ón 1 Meán Fómhair 2025, níos lú ná 20%.
- Ní mór fógra ina bhfuil an ráiteas a shonraítear i Sceideal 1 de na Rialacháin a bheith ag gabháil le logaí adhmaid a sholáthraítear in aonaid de níos mó ná dhá mhéadar ciúbach.
Baineann na Rialacháin le táirgí guail agus adhmaid, lena n-áirítear iad siúd ina bhfuil “iarmhair de bhunadh bitheolaíoch acu”.
Faoi na Rialacháin, coinníonn an Ghníomhaireacht um Chaomhnú Comhshaoil (GCC) Clár de Tháirgeoirí Breosla Sholadaigh a chomhlíonann na ceanglais le haghaidh a chomhlíonann na ceanglais le haghaidh san áireamh. Is féidir féachaint ar Chlár 2025/26 anseo.
Leagann na Rialacháin oibleagáidí ar roinnt páirtithe freisin, lena n-áirítear:
- “táirgeoirí” agus
- “miondíoltóirí”.
ciallaíonn “táirgeoir” duine a tháirgeann nó a chóireáileann nó a allmhairíonn breosla soladach le haghaidh miondíola, chun críocha dócháin nó téimh nó dáileadh sa Stát, agus léifear “táirge” dá réir sin.
Tá “táirgeoir” freagrach as an measúnú comhréireachta faoi Rialachán 10 ar bhreosla soladach a tháirgeann an táirgeoir.
Ní dhéanfaidh “táirgeoir” táirge breosla sholadaigh a mhiondíol ná a dháileadh mura bhfuil an táirge —
- ina breosla soladach ceadaithe,
- deimhnithe mar atá leagtha amach sna Rialacháin,
- lipéadaithe de réir cheanglais na Rialachán,
- i gcás adhmaid a sholáthraítear in aonaid de dhá mhéadar ciúbach nó níos mó, go bhfuil fógra in éineacht leis ina bhfuil an ráiteas a shonraítear i Sceideal 1 de na rialacháin, agus
- baineann sé le gníomhaíocht breosla a bhfuil an “táirgeoir” cláraithe ina leith ar chlár na mbreoslaí.
ciallaíonn “miondíoltóir” duine a dhíolann nó a sholáthraíonn, chun críocha trádála nó ar shlí eile i gcúrsa gnó, breosla soladach do dhaoine eile lena dhó le haghaidh téimh, in áitreabh, ó áitreabh nó i ndáil le háitreabh nó ar líne, cibé acu go díreach nó go hindíreach é, agus folaíonn sé mórdhíoltóir agus soláthróir;
Ní dhéanfaidh “miondíoltóir” aon bhreosla soladach a mhiondíol sa Stát arna chur ar an margadh ag táirgeoir nach bhfuil liostaithe ar Chlár na dTáirgeoirí Breosla Soladach maidir leis na gníomhaíocht breosla sin.
Ní chuirfidh “miondíoltóir” breosla soladach nach “breosla soladach ceadaithe” ar fáil le díol ar áitreabh an “mhiondíoltóra” ná ar aon bhealach eile.
Coinneoidh “miondíoltóir” taifid ar feadh tréimhse bliana chun taispeáint gur “breosla soladach ceadaithe” an breosla soladach go léir a dhíoltar nó a dháiltear. Ba cheart go mbeidh an méid clúdaithe seo a leanas sna taifid; gach sonrasc, nóta creidmheasa, doiciméad seolta nó seachadta ina sonraítear na táirgí a ceannaíodh ó “tháirgeoir”, lena n-áirítear an uimhir chlárúcháin a eisíodh don “tháirgeoir” faoi alt 22E d’Acht 1987 i leith breosla sholadaigh a sholáthraítear don mhiondíoltóir.
Cuirfidh “miondíoltóir” na taifid dá dtagraítear sa mhír roimhe seo ar fáil lena n-iniúchadh, ar iarratas, ag duine údaraithe, e.g. ball foirne de chuid Chomhairle Cathrach agus Contae Luimnigh.
Riachtanais Lipéadaithe
Faoi Airteagal 11 de na Rialacháin, ní mór lipéad a chur ar phacáistiú “breosla sholadaigh ceadaithe” mar seo a leanas:
- leis na focail “comhlíonann an t-ábhar le Rialacháin an Achta um Thruailliú Aeir” agus
- leis an uimhir chlárúcháin a eisíodh don “tháirgeoir” breosla faoi alt 22E d’Acht 1987.
Ní mór don lipéad a bheith—
- neamh-inbhainte,
- inléite,
- i ndath, nó i ndubh agus bán, ar chúlra codarsnach, agus
- nach mbaintear leis.
Chomh maith leis na ceanglais thuas, ní mór an céatadán bithmhaise a úsáidtear sa mheascán táirgí a áireamh ar lipéad pacáistithe táirgí bithmhaise atá ina bpáirteanna monaraithe.
Ní mór do phacáistiú breosla nach “breosla soladach ceadaithe” iad a bheith á mhaíomh go gcomhlíonann sé na Rialacháin.
Pionóis mar gheall ar Neamhchomhlíonadh
Foráiltear Leis An Acht Um Thruailliú Aeir, 1987 go ngearrfar fíneálacha suas le €5,000 ar sháruithe Ar An Acht agus ar rialacháin dhíorthaithe. Is cion faoin Acht é sárú ar fhoráil de na rialacháin agus déanfar é a ionchúiseamh faoin Acht.
Ligeann alt 14 Den Acht do dhuine údaraithe dul isteach in aon áitreabh le daoine nó le trealamh eile de réir mar is gá. I gcás áitribh phríobháidigh, ní mór fógra i scríbhinn 24 uair an chloig go bhfuil sé ar intinn dul isteach a sholáthar mura dtoilíonn an t-áititheoir le hiontráil níos luaithe.
Costas Breoslaí Soladacha
Tá an fhaisnéis seo a leanas curtha ar fáil ag An Roinn Fuinnimh, Aeráide Agus Cumarsáide (samhradh 2022).
Caithfidh daoine a dtithe a théamh agus cuirtear imní in iúl uaireanta faoin tionchar costais a bhaineann le tuilleadh rialála breosla sholadaigh ar theaghlaigh ar ioncam níos ísle nach bhfuil in acmhainn a gcórais téimh a uasghrádú. Ní gá athrú daor fearas a bheith ag bogadh ó bhreoslaí soladacha deataithe go breoslaí íseal-deataigh.
Foilsíonn AN SEAI tuarascáil Ar chomparáid Idir Breoslaí Intíre Agus costais Fuinnimh gach 3 mhí agus léiríonn an ceann is déanaí, ón 22 aibreán, gurb é gual íseal-deataigh (‘ovoids’) an rogha guail is costéifeachtaí-i dtéarmaí teasa a sheachadtar faoin gcéad, agus an dara ceann is costéifeachtaí ar an iomlán.
Níl praghsanna móna ar fáil le comparáid a dhéanamh, mar tá socruithe níos neamhfhoirmiúla ina ndáileadh. Ba chóir a thabhairt faoi deara, áfach, go bhfuil an éifeachtúlacht teasa in aghaidh an kg móna i bhfad níos ísle ná adhmad, ola nó gual.
| Breosla | Cent/kWh |
| Gual Préimhe (mála) (deatach)) | 8.46 |
| Gual Caighdeánach (mála) (deatach) | 8.08 |
| Gual Caighdeánach Ubhchruthóideach (mála) (deatach) | 7.92 |
| Brícíní Móna | 8.22 |
| Millíní Adhmaid | 7.95 |
| Bogadhmad - Málaí / Pailéad / Scaoilte (faoi 25% taise) | Ó 5.92 go 11.78 |
| Crua-adhmad – Mála/Pailléad | 10.52 go 13.50 |
Tá sé tábhachtach a thabhairt faoi deara, beag beann ar thabhairt isteach na rialachán nua, go dtugann fianaise starógach le déanaí le fios go bhfuil méadú tagtha ar chostas guail toiteach mar thoradh ar shaincheisteanna slabhra soláthair a bhaineann le géarchéim na hÚcráine.
D’fhéadfadh difríocht costais a bheith ann freisin idir gual a fhoinsítear lasmuigh den stát agus gual a dhíoltar anseo mar gheall ar dhifríochtaí i réimeanna cánach.
Cuimhnigh:
- Má dhíolann tú gual biotúmanach ('deatach') áit ar bith I Gcathair Luimnigh nó I Gcontae Luimnigh, tá cion á dhéanamh agat agus d ' fhéadfaí fíneáil suas le €5,000 a ghearradh ort. Tá tú ag cur freisin le guais chomhshaoil agus sláinte a chruthú i do chathair.
- Má tá málaí de ghual biotúmanach ('deataithe') ar taispeáint agat nó má tá comharthaí ag fógairt an ghuail seo, tá cion á dhéanamh agat agus d ' fhéadfaí fíneáil suas le €5,000 a ghearradh ort.
- Má dháileann tú málaí de ghual biotúmanach ('deatach'), tá cion á dhéanamh agat agus d ' fhéadfaí fíneáil suas le €5,000 a ghearradh ort.
EEA: Tuarascáil um Chaighdeán an Aeir san Eoraip 2014
An 21 Samhain 2014, d’fhoilsigh an Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil (EEA) a tuarascáil um Chaighdeán an Aeir san Eoraip 2014.
Cuireann an tuarascáil seo forbhreathnú agus anailís i láthair ar chaighdeán an aeir san Eoraip ó 2003 go 2012 agus déantar athbhreithniú ar an dul chun cinn i dtreo riachtanais na dtreoracha um chaighdeán an aeir a chomhlíonadh.
Is féidir an tuarascáil a fheiceáil ar shuíomh Gréasáin an EEA cliceáil anseo.
An Chomhairle Aireachta Thuaidh Theas Staidéar Cónaithe ar Bhreosla Soladach agus ar Thruailliú Aeir
Rinne an Roinn Chomhshaoil do Thuaisceart Éireann (DoENI) agus an Roinn Tithíochta, Pleanála, Pobail agus Rialtais Áitiúil (An Roinn Tithíochta, Pleanála, Pobail agus Rialtais Áitiύil) an tuarascáil seo a chomhchoimisiúnú agus a d'ullmhaigh Ricardo Energy & Environment.
Tá sé ríthábhachtach go mbeadh ról lárnach ag an Rialtas ag gach leibhéal chun sláinte a shaoránach a fheabhsú trí bheartais agus reachtaíocht a cheapadh, a chur i bhfeidhm agus a fhorfheidhmiú, chun astuithe truailleán a laghdú. Is leis an tuiscint seo, agus leis an gcúlra atá ar cheann de na príomhfhoinsí truaillithe i dTuaisceart Éireann agus in Éirinn dó breosla soladach cónaithe, a d’fhógair an Chomhairle Aireachta Thuaidh Theas coimisiúnú an chomhstaidéir Thuaidh-Theas ar Bhreosla Soladach Cónaithe agus Truailliú Aeir.
Foilsíodh an tuarascáil i mí an Mhárta 2016. Chun an tuarascáil a fheiceáil cliceáil anseo.
Suirbhé Feadáin Idirleata Dé-ocsaíd Nítrigine
Déantar dé-ocsaíd nítrigine (NO2) a tháirgeadh le linn dócháin ag teochtaí arda agus is iad feithiclí an phríomhfhoinse i Luimneach. Tá nochtadh gearrthéarmach do NO2 nasctha le héifeachtaí díobhálacha riospráide lena n-áirítear athlasadh aerbhealaigh i ndaoine sláintiúla agus comharthaí riospráide méadaithe i measc daoine asma. Tá baint ag nochtadh fadtéarmach le riosca méadaithe ionfhabhtuithe riospráide i leanaí.
Is é an meánteorainn bhliantúil do NO2 ná 40 µg/m3 mar atá leagtha amach faoi Threoir CAFÉ an EU agus atá molta ag an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte.
Tá staidéar déanta ag an EPA chun meastachán a dhéanamh ar mheántiúchan fadtéarmach NO2 inár gCathracha móra. Mar chuid de sin rinne Comhairle Cathrach agus Contae Luimnigh suirbhé feadáin idirleata don EPA chun monatóireacht a dhéanamh ar leibhéil NO2 sa Chathair. Tá torthaí an staidéir do Luimneach agus do Cathracha eile le fáil anseo.
Naisc le Reachtaíocht Aeir
- The Air Pollution Act 1987 (No. 6 of 1987)
- The Air Pollution Act (Marketing, Sale, Distribution and Burning of Specified Fuels) Regulations 2012 (S.I. No. 326/2012)
- The European Union (Paints, Varnishes, Vehicle Refinishing Products and Activities) Regulations 2012 (S.I. No. 564/2012) as amended by the European Union (Paints, Varnishes, Vehicle Refinishing Products and Activities) (Amendment) Regulations 2014 (S.I. No. 398/2014)
- The European Union (Installations and Activities Using Organic Solvents) Regulations 2012 (S.I. No. 565/2012) as amended by The European Union (Installations and Activities Using Organic Solvents) (Amendment) Regulations 2014 (S.I. No. 399/2014)
- The Environment (Miscellaneous Provisions) Act 2015